Jan Breman duikt in een van de zwarte bladzijdes van de Nederlandse geschiedenis. In Koloniaal profijt van onvrije arbeid: het Preanger stelsel van gedwongen koffieteelt op Java behandelt hij de invoering en uitbreiding van koffieteelt in de hooglanden van West-Java onder koloniale heerschappij.

Hij laat zien hoe de nieuwe heersers de inheemse landadel inschakelden als een vorm van goedkoop bestuur om de boerenbevolking in een gareel van gedwongen arbeid op te sluiten. En die opzet slaagde volkomen, zoals Multatuli schreef. Breman levert in deze studie de feitelijke onderbouwing van de aan klacht die Multatuli anderhalve eeuw geleden deed. Hoe komt het dat de werking en uitwerking van het Preanger stelsel van gedwongen koffieteelt zo lang buiten beeld is gebleven? De toon van zelfrechtvaardiging over het gebruik van onvrije arbeid waarin de koloniale overheid uitblonk is een opvallend element in de verdediging van de gevoerde politiek.